Nieuwe studie naar psilocybine bij stoppen met roken
Wie de wetenschappelijke literatuur over stoppen met roken volgt, ziet meestal hetzelfde patroon terugkomen. Er zijn hulpmiddelen die wel helpen, maar het langetermijnsucces blijft vaak beperkt. Juist daarom is deze nieuwe pilotstudie naar psilocybine bij rookverslaving zo interessant. In deze studie werkte één hoge dosis psilocybine, gecombineerd met een gestructureerd cognitief gedragstherapieprogramma, duidelijk beter dan nicotinepleisters met exact hetzelfde gedragstherapieprogramma. Dat is belangrijk, omdat hier dus niet alleen werd vergeleken met placebo, maar met een bestaande en geaccepteerde behandeling.
Psilocybine werkte in deze studie beter dan nicotinepleisters
De studie werd uitgevoerd aan Johns Hopkins Bayview Medical Center in Baltimore en werd gepubliceerd in JAMA Network Open op 10 maart 2026. Het ging om een pilot randomized clinical trial, dus een gerandomiseerde verkennende studie. De deelnemers waren psychiatrisch gezonde volwassen rokers. In totaal deden 82 mensen mee. De gemiddelde leeftijd was 47,6 jaar, ze rookten gemiddeld 15,7 sigaretten per dag, en de mediane voorgeschiedenis was zes eerdere stoppogingen. De deelnemers werden gerandomiseerd naar twee groepen: 42 mensen gingen naar de psilocybinegroep en 40 mensen naar de nicotinepleistergroep.
Beide groepen kregen niet alleen een middel, maar ook een volledig 13 weken durend, handmatig uitgewerkt CBT-programma voor stoppen met roken. Dat maakt deze studie sterker, omdat het effect van psilocybine niet los werd onderzocht van begeleiding, maar juist binnen een therapeutisch traject. De psilocybinegroep kreeg op de target quit date in week 5 één hoge dosis psilocybine van 30 mg per 70 kg lichaamsgewicht. De nicotinepleistergroep begon op diezelfde stopdag met een FDA-goedgekeurd nicotinepleisterschema van 8 tot 10 weken. Bij mensen die meer dan 10 sigaretten per dag rookten, werd gestart met 21 mg per dag voor zes weken, daarna 14 mg per dag voor twee weken en vervolgens 7 mg per dag voor twee weken. Lichtere rokers kregen een lager schema.
De studie keek vooral naar biochemisch bevestigde langdurige abstinentie na zes maanden. Dat is belangrijk, omdat mensen niet simpelweg op hun woord werden geloofd. Onderzoekers controleerden abstinentie met onder andere uitgeademde koolmonoxide en urinaire cotinine, een nicotine-afbraakproduct. Voor de primaire uitkomst gold een grace period van twee weken na de stopdatum. Daarna telde verder roken als terugval. De analyse was bovendien een intention-to-treat analyse, wat betekent dat deelnemers die uitvielen of niet meer bereikbaar waren als niet-abstinent werden geteld. Dat maakt de resultaten minder opgeblazen en dus betrouwbaarder.
Na zes maanden bleek 40,5 procent van de psilocybinegroep biochemisch bevestigd langdurig rookvrij, tegenover 10,0 procent in de nicotinepleistergroep. Voor de tweede belangrijke maat, namelijk 7-daagse point prevalence abstinence, was dat 52,4 procent tegenover 25,0 procent. Statistisch vertaald betekende dit dat de psilocybinegroep meer dan zes keer hogere odds had op langdurige abstinentie dan de nicotinepleistergroep, met een odds ratio van 6,12. Voor 7-daagse abstinentie lag de odds ratio op 3,30. Ook als gekeken werd naar dagelijks sigarettengebruik tussen de stopdatum en zes maanden later, scoorde de psilocybinegroep beter. Het model schatte gemiddeld 1,69 sigaretten per dag voor de psilocybinegroep tegenover 3,64 sigaretten per dag voor de nicotinepleistergroep, dus ongeveer 53,7 procent minder.
De uitkomst was opvallend sterk
Ook vlak na de stopdag zag je al een verschil. Op de dag na de target quit date meldde 90,5 procent van de psilocybinegroep dat ze ten minste 24 uur niet hadden gerookt, tegenover 80 procent in de nicotinepleistergroep.
Dat zegt op zichzelf nog niet alles over de lange termijn, maar het laat wel zien dat de start van het stopproces in de psilocybinegroep krachtig was.
Zie ook de afbeelding.
Wat deze studie extra interessant maakt, is dat de nicotinepleistergroep niet zwak presteerde vergeleken met de literatuur. In de discussie verwijzen de auteurs naar een recente meta-analyse waarin standalone nicotine replacement therapy ongeveer 8 procent langdurige abstinentie en ongeveer 20 procent 7-daagse point prevalence abstinentie gaf na zes maanden. In deze studie haalde de nicotinepleistergroep 10 procent en 25 procent, wat erop wijst dat de vergelijkingsgroep geloofwaardig was. Dit maakt de voorsprong van psilocybine serieuzer.
Waarom deze studie indruk maakt, maar nog niet het laatste woord is
Dit onderzoek is sterk omdat het een directe vergelijking maakt met een bestaande standaardbehandeling, omdat beide groepen CBT kregen, omdat abstinentie biochemisch werd geverifieerd en omdat uitvallers niet uit de analyse werden weggepoetst. Tegelijk moet je ook eerlijk zijn over de beperkingen. Het was een pilotstudie, dus nog relatief klein. De studie was niet geblindeerd, wat bij psychedelica praktisch bijna niet te vermijden is. De deelnemers waren bovendien psychiatrisch gezond, hoofdzakelijk wit en relatief vaak hoogopgeleid, en 64,6 procent had al eens eerder klassieke psychedelica gebruikt. Dat beperkt de generaliseerbaarheid.
Er is nog een belangrijk punt. De psilocybinegroep kreeg ook meer contacttijd in het traject. Over de hele studie brachten deelnemers in de psilocybinegroep een mediane 29,6 uur door in behandelcontacten, tegenover 16,8 uur in de nicotinepleistergroep. De auteurs leggen uit dat dit verschil vooral kwam door de 8 tot 9 uur durende psilocybinedag en de debriefing de dag erna. Dat betekent dat een deel van het voordeel mogelijk niet alleen uit de stof zelf komt, maar uit de combinatie van intensieve ervaring, extra therapeutische aandacht en betekenisgeving. Juist dat is voor ons eigenlijk ook interessant, want het past bij het idee dat de sessie niet losstaat van voorbereiding en integratie, maar ermee verweven is.
Wat deze studie betekent voor de Triptherapie-visie
Deze rookstopstudie sluit opvallend goed aan op hoe wij bij Triptherapie al langer naar verslaving kijken. In onze eerdere uitleg over psilocybine en rookverslaving wordt uitgelegd dat psilocybine na omzetting naar psilocine aangrijpt op 5HT2-receptoren, en dat stimulatie van 5HT2A-receptoren samenhangt met meer BDNF, meer nieuwe verbindingen en nieuwe keuzes. Daarnaast richten we vooral bij verslavingen op de voorbereiding van de sessie veel belangrijker is dan mensen vaak denken, omdat die voorbereiding de psyche, neurochemie, het lichaam en uiteindelijk ook het resultaat van de sessie beïnvloedt. Dat is precies het soort model waar deze JAMA-studie, hoewel niet identiek, nu extra geloofwaardigheid aan geeft.
De vraag wordt dan niet alleen of psilocybine werkt, maar ook hoe je iemand het best voorbereidt op zo’n verandering. Daar komen de ondersteunende factoren in beeld. Niet als vervanging van psilocybine, en ook niet met hetzelfde niveau van bewijs, maar als mogelijke versterkers van rust, veerkracht, stressregulatie en volhoudbaarheid.
Wat kan je extra doen?
Bij Triptherapie geloven we in de synergie van psychedelica met leefstijlcoaching, gesprekstherapie, supplementen en goede voorbereiding plus integratie. We geven in dit artikel dan ook graag een theoretische onderbouwing van diverse supplementen die kunnen ondersteunen bij het stoppen met roken. Dit is een greep uit de mogelijkheden van onze holistische protocollen.
GABA als remmende tegenhanger van onrust en craving
GABA een neurotransmitter met een inhiberende functie op het zenuwstelsel. Op die pagina staat dat GABA bij overactiviteit rust kan geven, stress en angstreacties kan verlagen, en ook een rol speelt bij ontspanning en inslapen. Dat maakt GABA relevant voor rokers die niet alleen roken voor nicotine, maar ook om innerlijke spanning te dempen.
Ook de neurobiologie van nicotine wijst in die richting. Nicotine beïnvloedt niet alleen dopamine, maar ook glutamaat en GABA in de mesocorticolimbische circuits. In de VTA stimuleert nicotine zowel glutamaterge als GABAerge terminals, maar door snelle desensitisatie van bepaalde nicotinereceptoren op GABA-neuronen verschuift de balans uiteindelijk relatief richting dopamine-afgifte. Reviews beschrijven daarom dat meer GABA-transmissie of minder glutamaattransmissie de belonende werking van nicotine en cue-geïnduceerd zoeken naar nicotine kan verminderen.
Dat betekent niet dat een GABA-supplement op zichzelf al bewezen rookstopbehandeling is. Het betekent wel dat de GABA-route logisch is als ondersteunende laag. Verder zijn er ook manieren om GABA beter te laten werken, zoals voeding, supplementen, wandelen in de natuur, meditatie, knuffelen, muziek en dans. Voordat je zelf gaat experimenteren met GABA dien je voorzichtig te zijn met benzodiazepinen, barbituraten, antidepressiva of alcohol. Dit kan problemen geven , dus goed advies is belangrijk hierin.
B6 als mogelijke supplement voor meer angstremming
Vitamine B6 is interessant omdat het betrokken is bij de synthese van GABA. In een dubbelblinde, placebo-gecontroleerde studie bij jonge volwassenen kregen deelnemers gedurende 30 tot 35 dagen dagelijks 100 mg vitamine B6 of placebo. De studie includeerde 478 jonge volwassenen, waarbij voor angstmetingen 265 deelnemers beschikbaar waren. B6 verlaagde de zelfgerapporteerde angst, verhoogde de visual surround suppression, en de auteurs concluderen dat hun resultaten suggereren dat hoge dosis vitamine B6 inhiberende GABAerge neurale invloed verhoogt.
Voor rookverslaving is dit geen direct bewijs, want dit was geen rookstopstudie. Maar inhoudelijk is het wel relevant. Een deel van rookgedrag is angstgedreven of spanningsgedreven. Als B6 de remmende kant van het systeem iets kan versterken, dan is het biologisch plausibel dat dit de behoefte aan nicotine als kalmeringsmiddel kan verkleinen. De stap van minder angst naar minder rookdrang blijft wel een hypothese, geen bewezen causale lijn.
Arginine als mogelijke versterker van GABA
Arginine komt in beeld via een dierstudie uit 2002. In die studie werd bij ratten gekeken of L-arginine via stikstofmonoxide de doorlaatbaarheid van de bloed-hersenbarrière voor GABA kon vergroten. GABA alleen verhoogde de hersen-GABA, L-arginine alleen deed dat ook, en de combinatie van GABA plus L-arginine gaf een veel grotere stijging. Toen vooraf een NOS-remmer werd gegeven, viel dat effect grotendeels weg. De auteurs concludeerden dat hoge NO-concentraties na L-arginine de doorgang van perifere GABA naar de hersenen kunnen vergroten.
Bron: Nitric oxide production increases gamma-amino butyric acid permeability of blood-brain barrier
Dat is ook geen direct bewijs dat arginine rokers helpt stoppen, maar het is wel een interessant mechanistisch argument om arginine mee te nemen in een hypothese over remming, rust en spanningsregulatie. Er is daarnaast ook humaan onderzoek waarin een combinatie van L-lysine en L-arginine, beide 2,64 gram per dag gedurende een week, in een gerandomiseerde, dubbelblinde, placebo-gecontroleerde studie bij 108 gezonde volwassenen zowel trait anxiety als stress-geïnduceerde state anxiety verlaagde. Bij mannen daalden ook basale cortisol en chromogranine A. Dit ging niet over roken en niet over arginine alleen, maar het ondersteunt wel de gedachte dat deze route iets kan doen met stressgevoeligheid en mogelijk kan helpen bij stress-gerelateerde rookverslavingen.
Voor ons past arginine daarom vooral als een mogelijke ondersteuning in het voortraject, niet als hoofdbehandeling. Zeker bij mensen die roken vanuit nervositeit, alertheid of een opgejaagd systeem kan dit inhoudelijk interessant zijn, maar het niveau van bewijs ligt duidelijk lager dan bij psilocybine.
DHEA als factor bij stress, negatief affect en terugval
DHEA en DHEAS zijn stoffen in het lichaam die waarschijnlijk vooral iets te maken hebben met hoe goed iemand met stress omgaat, hoe iemand zich voelt en hoe groot de kans op terugval is. Daarom zijn ze interessant bij verslaving, ook al zijn ze niet dé verklaring voor alles.
Bij rokers zien onderzoekers dat hogere DHEAS-waarden vaak samengaan met minder sombere of gespannen gevoelens en minder trek in nicotine. Er zijn ook studies die laten zien dat de verhouding tussen DHEA en cortisol tijdens het stoppen met roken iets kan zeggen over terugval. Als die verhouding ongunstig verandert tijdens de eerste dagen zonder sigaret, lijkt de kans groter dat iemand in de week daarna weer begint met roken. Tegelijk is het niet zo simpel dat DHEA alleen bepaalt of iemand terugvalt. Het lijkt eerder een onderdeel te zijn van een groter geheel van stress, stemming en herstel.
Bronnen: Neuroactive steroids, negative affect, and nicotine dependence severity in male smokers | Effect of dehydroepiandrosterone add-on therapy on mood, decision making and subsequent relapse of polydrug users
Het sterkste bewijs dat DHEA mogelijk kan helpen komt uit onderzoek bij mensen met meerdere verslavingen tegelijk. In dat onderzoek kregen deelnemers een maand lang elke dag 100 mg DHEA of een placebo. De groep met DHEA voelde zich tijdens de behandeling minder negatief en gebruikte in de maanden daarna ook minder vaak opnieuw verslavende middelen. Dat onderzoek ging niet specifiek over roken, maar het laat wel zien dat DHEA mogelijk kan helpen bij rookverslaving, vooral aan de kant van stress, stemming en terugval
Combineer alles met leefstijlveranderingen
Bij Triptherapie word je daarom ook geholpen op het gebied van leefstijl. Dat gaat verder dan alleen wat algemene tips. Het omvat ook het in balans brengen van de neurochemie met voeding, supplementen en praktische adviezen die passen bij jouw situatie. Denk daarbij aan ondersteuning van neurotransmitters zoals GABA, serotonine, dopamine en acetylcholine, zodat het zenuwstelsel rustiger en stabieler kan worden. Juist die stabielere basis kan ervoor zorgen dat je minder snel naar nicotine grijpt op momenten van stress, onrust of vermoeidheid.
Het doel daarvan is niet om roken alleen met leefstijl te vervangen, maar om de onderliggende kwetsbaarheden kleiner te maken. Als je beter slaapt, minder schommelt in energie, meer rust ervaart en emotioneel beter kunt herstellen, wordt het makkelijker om oude patronen los te laten. Leefstijlcoaching vormt zo een sterke basis onder het hele traject. Niet alleen om beter voorbereid een sessie in te gaan, maar ook om de verandering daarna beter vast te houden.
Conclusie
Psilocybine geeft op dit moment het sterkste wetenschappelijke signaal bij rookverslaving. In deze vergelijkende studie werkte psilocybine zelfs beter dan nicotinepleisters. Dat is opvallend en verdient serieuze aandacht. Tegelijk laat dit onderwerp ook zien dat goede voorbereiding veel verschil kan maken. GABA past vooral bij meer rust en minder onrust. Vitamine B6 kan mogelijk helpen om die rustgevende GABA-werking te ondersteunen. Arginine is interessant omdat het misschien invloed heeft op stress en op de manier waarop GABA werkt. DHEA lijkt vooral belangrijk te zijn bij somberheid, spanning en de kans op terugval. Leefstijlcoaching helpt om het lichaam en brein sterker en stabieler te maken, zodat verandering beter vol te houden is.
De eerlijkste conclusie is daarom niet dat al deze onderdelen samen al bewezen één vaste behandeling vormen. Wat we wel kunnen zeggen, is dat deze factoren samen een logisch en sterk geheel vormen en dat we in de praktijk veel vooruitgang zien bij het combineren van deze zaken. Afzonderlijk richten de losse onderdelen zich op meer rust, minder stress, een betere neurochemische balans en het doorbreken van oude patronen. Psilocybine is daarbinnen op dit moment het onderdeel met de sterkste directe bewezen effectiviteit en toch geloven wij in een betere holistische benadering. Juist daarom past een aanpak met voorbereiding, leefstijl, begeleiding en integratie zo goed bij rookverslaving.
Maak gebruik van ons protocol
Bij Triptherapie werken we daarom niet met alleen een sessie op zichzelf, maar met een protocol waarin meerdere onderdelen samenkomen. We kijken naar veiligheid, intake, leefstijl, neurochemische balans, intentie, begeleiding tijdens de sessie en de integratie erna. Dat maakt de aanpak geschikt voor mensen die niet alleen tijdelijk willen stoppen, maar willen begrijpen waarom de verslaving is ontstaan en hoe ze een nieuwe richting kunnen vasthouden.
Wil je zelf gebruikmaken van het Triptherapie protocol bij verslaving of rookverslaving, dan kun je je aanmelden voor een intake en samen bekijken welke vorm van begeleiding het beste past. Zo kan worden ingeschat of een traject met leefstijlcoaching, voorbereiding en een begeleide psychedelische sessie voor jou een passende stap is.
Recensies over verslaving
Wie wil stoppen met roken of een andere verslaving wil doorbreken, heeft vaak meer aan herkenbare praktijkverhalen dan aan theorie alleen. Daarom vind je hieronder ook negen eerdere ervaringen van mensen bij wie verslaving, afhankelijkheid of hardnekkige gewoontepatronen een belangrijke rol speelden. In die verhalen lees je hoe voorbereiding, leefstijl, begeleiding tijdens de sessie en integratie samen het verschil kunnen maken. Juist die combinatie zorgt er vaak voor dat een inzicht niet alleen een mooi moment blijft, maar ook echt kan doorwerken in het dagelijks leven.